Mỗi lần qua đường ở Việt Nam, tôi có cảm giác như mình đang sắp tự sát.
Những anh chàng người nước ngoài đến Việt Nam không chỉ vì tiền, “bởi số tiền hỗ trợ không đủ cho một chuyến bay đến nơi này”. Trước giờ, chúng ta vẫn quen thuộc với khái niệm những người trẻ Việt Nam đi đến nước ngoài tìm kiếm cơ hội thực tập. Thì nay cũng có không ít bạn trẻ nước ngoài đến Việt Nam để làm điều tương tự.
Dưới đây là câu chuyện của Dariusz và Himanshu, hiện đang thực tập cho một công ty phần mềm của thành phố Hồ Chí Minh.
Hồ Chí Minh – “Giao thông nơi này giống như Ấn Độ”
Himanshu tốt nghiệp từ một trường đại học công nghệ thông tin của Ấn Độ. Thay vì lao vào tìm kiếm một công việc ổn định và bắt đầu xây dựng sự nghiệp của bản thân ở quê nhà như những người cùng tuổi khác, Himanshu lại chọn cho bản thân một con đường đi nhiều thử thách hơn: Thực tập ở một đất nước xa lạ, tại một thành phố đắt đỏ hơn nơi anh đang sống trong khi tiền lương cho thực tập viên mỗi tháng chỉ vừa đủ để giúp anh “có một cuộc sống thoải mái ở Việt Nam”, Himanshu chia sẻ.
Thay vì chọn những đất nước giàu có với mức lương thực tập cao hơn như những người bạn khác. Himanshu đã chọn Việt Nam. “Tôi chọn Việt Nam vì tôi đã được nghe rất nhiều về chiến tranh ở Việt Nam. Tôi cảm thấy ngạc nhiên về tốc độ phục hồi của đất nước cũng như sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghệ thông tin ở nơi này. Bên cạnh đó, lý do chính là những đất nước ở châu Âu khá dễ dàng để thích nghi trong khi tôi muốn được trải nghiệm một điều gì đó thật sự mới mẻ vả thử thách hơn.
Đây là lần đầu tiên đi nước ngoài của tôi, tôi cảm thấy hơi sợ một chút nhưng cũng rất phấn khích”Ngày đầu tiên đến Việt Nam, chuyến bay của anh đến sớm hơn 2 tiếng so với dự định trong khi anh không biết cách nào để liên lạc với người của công ty vì xung quanh anh không có ai hiểu tiếng Anh. “Tôi cố gắng tìm kiếm nơi gọi điện thoại công cộng và sau đó tôi rất ngạc nhiên vì ở sân bay Việt Nam không có điện thoại công cộng. Nhưng có một người đàn ông Việt Nam đã tốt bụng cho tôi mượn điện thoại để liên lạc với bên công ty dù không hiểu tiếng Anh của tôi”, Himanshu nhớ lại.
Sau đó là những chuỗi ngày hòa nhập với môi trường làm việc của công ty. Thức ăn Việt Nam thật sự là một thử thách lớn đối với chàng trai Hindu chỉ ăn chay và quen thuộc với gia vị Masala. Masala là một loại gia vị chỉ có ở Ấn Độ, được dùng gần như trong tất cả món ăn hằng ngày ở Ấn Độ, tương tự như nước mắm của Việt Nam. Trong khi xung quanh công ty chỉ có những quán đồ ăn mặn. “Mọi thứ hơi vất vả một chút khi tôi phải tự nấu ăn hằng ngày cho bản thân và tôi cũng không hợp khẩu vị lắm với đồ ăn chay Việt Nam”, Himanshu chia sẻ, “Khi vào rạp chiếu phim ở Việt Nam, mọi người đều coi trong im lặng. Trong khi ở Ấn Độ, chúng tôi coi phim như người Việt Nam coi đá banh”
“Nhưng điều khiến tôi đau đầu nhất là ngôn ngữ, vì tiếng Anh không phổ biến lắm ở Việt Nam. Mỗi khi có việc phải ra ngoài phố, tôi luôn phải cố gắng tìm kiếm một ai đó thực sự hiểu tiếng Anh. Có nhiều lần khi vào quán ăn, người phục vụ luôn hiểu nhầm và mang đồ ăn mặn ra cho tôi. Giao thông ở Việt Nam luôn là vấn đề lớn đối với người nước ngoài nhưng may mắn là giao thông ở đất nước tôi và Việt Nam không có nhiều sự khác biệt nên tôi có thể dễ dàng thích nghi.”, Himanshu tâm sự.
 |
| Himanshu cùng những người bạn nước ngoài. |
Tuy gặp nhiều vấn đề về ngôn ngữ và đồ ăn nhưng Himanshu cũng đã có một khoảng thời gian đáng nhớ bên cạnh những người đồng nghiệp trong công ty, kỷ niệm đẹp và vài người bạn đáng quý. “Mọi người trong công ty không giỏi tiếng Anh lắm nên đôi khi chúng tôi lười phải giao tiếp. Ở công ty chúng tôi có quy định vào thứ 6 mọi người phải nói tiếng Anh, nếu ai sử dụng tiếng Việt sẽ bị phạt tiền. Cuối tháng, heo đất sẽ được đập ra để tổ chức tiệc cho cả phòng. Và tôi đương nhiên không bao giờ phải nộp tiền phạt trong khi vẫn tham gia tiệc cùng mọi người”, Himanshu hài hước kể lại.
 |
| Dariusz trong lễ sinh nhật dành cho các thành viên sinh trong tháng của công ty. |
“Con người Việt Nam thật sự rất thân thiện và luôn giúp đỡ người khác, đặc biệt là những người đáng mến mà tôi đã gặp ở vùng quê Việt Nam. Thành phố Hồ Chí Minh thì bị ảnh hưởng bởi văn hóa phương Tây nhiều hơn. Trong công ty, tôi luôn nhận được sự hỗ trợ từ mọi người xung quanh. Nhờ họ và những buổi ăn chơi thường xuyên, tôi hiếm khi cảm thấy nhớ nhà. Điều quan trọng nhất tôi học được từ chuyến đi này là khả năng làm việc với những người thuộc về một nền văn hóa khác. Khi kết thúc kì thực tập, tôi có ý định sẽ tiếp tục ở lại nơi này làm việc lâu dài”, Himanshu nói về kế hoạch cho tương lai.
Hồ Chí Minh - “thành phố của những cuộc chạy đua marathon”
“Nếu bảo tôi dùng một từ để diễn tả về thành phố này, tôi sẽ chỉ dùng một từ thôi: Xe máy. Xe máy tràn ngập mọi nơi như một cuộc chạy đua marathon thực sự. Mọi người có thể nhìn thấy nhau mọi ngày trên phố. Điều đó thật sự khác biệt với Poland – đất nước của tôi. Xe máy ở Poland rất đắt nên không phổ biến lắm ở đất nước của tôi. Điều tuyệt vời nhất là thuê xe máy ở Việt Nam rất rẻ. Giao thông ở Việt Nam rất đông đúc, mỗi lần qua đường ở Việt Nam tôi có cảm giác như mình đang sắp tự sát. Sau 1 tháng ở Việt Nam, tôi đã học được nguyên tắc qua đường: đừng nghĩ nhiều và thẳng tiến”, Dariusz nhớ lại những ngày đầu khi anh vẫn chưa quen với giao thông ở Việt Nam.
Dariusz là một chàng trai trẻ đến từ Poland. Tốt nghiệp đại học và hoàn thành kì thực tập của mình ở Poland. Trong khi người anh trai sinh đôi của anh đầu tư cho công việc kỹ sư phần mềm ở một thành phố khác thì Dariusz lại chọn đến Việt Nam vì “Tôi thích những cuộc phưu lưu và khám phá. Đương nhiên, học hỏi kinh nghiệm cũng là một phần quan trọng nhưng nó chỉ đứng ở vị trí số 2”.
 |
| Dariusz trong một bữa cơm với gia đình Tuấn Anh. |
Khi đến Việt Nam, Dariusz được một người bạn Việt Nam tốt bụng tên Tuấn Anh cho ở nhờ miễn phí trong một căn nhà trọ nhỏ trên quận 7. “Tôi đã từng nghĩ rằng mình có thể đạp xe từ nơi ở tới chỗ làm (quận Tân Bình) vì khoảng cách 2 nơi này không quá xa và tôi thường xuyên phải di chuyển với khoảng cách tương tự ở Poland, nhưng khi đến Việt Nam tôi mới biết điều này hơi bị điên rồ”.
Mặc dù, sau đó Dariusz phải dọn đến phòng trọ ở quận Tân Bình nhưng anh vẫn luôn giữ liên lạc với người bạn Việt Nam đáng mến đã giúp đỡ anh thời gian đầu. “Tôi đã được tham dự một bữa ăn gia đình với cậu ấy, tôi thực sự thích không khí ấm cúng của gia đình Việt Nam. Mọi người luôn cố gắng sắp xếp thời gian bên nhau dù rất bận rộn. Ở Poland, chúng tôi không có nhiều bữa ăn gia đình như ở Việt Nam. Chúng tôi chỉ chú trọng vào thời khóa biểu của bản thân.
Con người Việt Nam cũng rất tốt và thân thiện. Mọi người thường mỉm cười với tôi.”, Dariusz chia sẻ, “Tôi có mang quà cho cậu ấy từ Poland là chocolate nhưng không ngờ là thời tiết ở Việt Nam nóng vậy, chocolate bị chảy hết, lúc tôi lấy ra thì chocolate đã thành nước và cậu ấy cùng tôi chỉ nhìn nhau cười”.
Ẩm thực Việt Nam thực sự là một khám phá mới lạ đối với Dariusz khi lần đầu tiên trong đời anh được nếm thử món bánh mì ốp la và café sữa đá – những thứ không thể tìm thấy trong đất nước Poland xinh đẹp của anh. “Tôi rất ấn tượng với café sữa đá của Việt Nam, tuyệt vời và quan trọng nhất là rất rẻ. Thức ăn của Việt Nam rất chú trọng đến sức khỏe, sử dụng rất nhiều rau như các loại phở, soup, bánh mì ốp la ( đồ ăn nhanh Việt Nam)….Nhưng tôi cũng rất nhớ những bữa sáng truyền thống ở Poland: bánh mù, bơ, mứt, ngũ cốc cùng sữa, pancake, trái cây, salad... Ở đây, mọi người thậm chí có thể ăn cơm vào buổi sáng”.
Người viết đã rất ngạc nhiên khi biết rằng đối với Dariusz, chocolate Việt Nam là một thứ xa xỉ và chi phí sống ở Việt Nam chỉ rẻ hơn Poland một chút. “Chocolate ở đất nước các bạn hơi đắt khi mua các nhãn hiệu nước ngoài trong khi ở đất nước tôi, chúng phổ biến và rẻ hơn”.
Đối với một đất nước mà thực đơn chiếm đến 80% là thịt như Poland thì việc chia sẻ cùng một căn nhà và bữa ăn với Himanshu – chàng trai Hindu gốc Ấn ăn chay là một trải nghiệm hoàn toàn mới mẻ với Dariusz. “Lần đầu tiên trong đời, tôi biết rằng tôi có thể sóng sót mà không cần đến thịt.”, Dariusz vui vẻ chia sẻ.
“Môi trường làm việc của công ty tôi rất tốt. Tôi không biết những công ty IT khác ở Việt Nam thì như thế nào.Đối với vấn đề hòa nhập văn hóa nơi này. Tôi không bị shock nhiều vì có quá nhiều thứ khiến cho tôi phải ngạc nhiên ở Việt Nam. Ví dụ như giờ ngủ trưa. Khi tôi làm ở công ty cũ, chúng tôi không có khái niệm nghỉ ngơi giữa buổi như Việt Nam nên chúng tôi thường kết thúc thời gian làm việc rất sớm, khoảng 4 giờ chiều là giờ bắt đầu tan ca” – Dariusz hào hứng kể lại.
Bên cạnh làm việc cho công ty, Dariusz còn thường xuyên tham gia những hoạt động của các bạn trẻ ở Việt Nam như câu lạc bộ tiếng Anh hoặc tổ chức trò chơi cho các bé trong nhà tình thương. Dariusz có ý định tiếp tục ở lại Việt Nam lâu dài sau khi kết thúc kì thực tập. Đối với anh, Việt Nam bây giờ không còn chỉ là một nơi để đến mà là để cảm nhận và trải nghiệm.
